Op zaterdag 18 april vond onze Algemene ledenvergadering plaats bij De Vrienden van de Peel in Ospel. Bijna honderd leden waren fysiek aanwezig, terwijl ruim dertig leden de vergadering online volgden.
Voorzitter Guul Smeets opende de bijeenkomst en leidde de aanwezigen door de agenda. Hij stelde de door het bestuur aangestelde vertrouwenspersoon Ingeborg van Meggelen voor. Leden kunnen bij haar terecht bij grensoverschrijdende situaties. Alles wat met haar wordt besproken, blijft vertrouwelijk. Ook was er kort aandacht voor de leden van de nieuwe klachtencommissie: Thieu Heijltjes, Jo Kunnen en Yvonne Smolenaers.
Daarna presenteerde het bestuur het jaarverslag over 2025. De aanwezige leden ontvingen een papieren exemplaar. Dit werd positief ontvangen en door de leden als professioneel beoordeeld. Penningmeester Har Gootzen gaf vervolgens een toelichting op de concept-jaarcijfers van 2025. Zuidenwind staat er financieel gezond voor en schrijft zwarte cijfers.
Secretaris Jan Snoek gaf uitleg over de nieuwe opzet van de participaties. Dit onderwerp, evenals de aflossing van bestaande participaties, riep enkele vragen en opmerkingen op vanuit de zaal. Hij nam de tijd om deze vragen zorgvuldig te beantwoorden.
Bij het agendapunt over het lidmaatschap, gaf Jo Kunnen aan, namens de werkgroep ‘Zuidenwind moet een coöperatie blijven’ blij te zijn met de intrekking van het besluit van 31 januari 2026. In het nieuwe voorstel wordt het lidmaatschap weer opengehouden voor iedereen. Dit sluit aan bij het beleidsplan 2026-2028.
Geert Quicken gaf tot slot een vooruitblik op mogelijke toekomstige projecten, zoals waterstofontwikkeling en de inzet van grote batterijen bij de windmolens. In dat kader staat op 18 mei 2026 een excursie over waterstof gepland voor betrokken partijen uit de regio.
Het was een constructieve vergadering. De leden stemden met ruime meerderheid in met alle voorgelegde besluiten. Aansluitend was er gelegenheid om elkaar informeel te ontmoeten onder het genot van een broodje en een kop soep.
‘Energiegemeenschap’ lijkt wel het nieuwe modewoord in de energie-transitie, want overal wordt de ambitie uitgesproken deze te gaan vormen. Maar wat is het en hoe geef je die vorm? Ton Voncken is in januari 2026 aan de slag gegaan als trekker van het Watt2Watt project.
Ton Voncken: “In het Watt2Watt-project werken we met tien andere windcoöperaties samen onder de vlag van Energie Samen om in de komende drie jaar meerdere energiegemeenschappen op te richten. In de gemeenschap zal naast het opwekken van duurzame energie ook het onderling delen, dus het direct leveren van elektriciteit, een onderdeel zijn. Dit met als doel het eigen gebruik van de duurzame opwek van nu gemiddeld 30% op te krikken naar minimaal 70% en daarmee ook een bijdrage te leveren aan de vermindering van de netcongestie. Belangrijk onderdeel is dat deelnemers hun verbruiksdata met de gemeenschap delen. Op basis daarvan sturen we slim op het optimaal delen van de duurzame elektriciteit.”
Afgelopen herfst zijn er tamme kastanjes geoogst in het Voedselbos van Zuidenwind in Heibloem. Molengids Lei Veugelers maakte er lekkere kastanjesoep van met een lichtzoete smaak. Het recept is van de Groengroep.
Wat heb je nodig voor 4 personen:
400 gr tamme kastanjes
2 aardappels
1 ui
1 flinke wortel
1 l bouillon
2 el olijfolie
200 ml kookroom
zout en peper
100 gr uitgebakken spekjes
Bereiden:
snijd voorzichtig een kruis in de schil van de kastanjes en kook ze 20 minuten
giet ze af en verwijder de schillen
snijd de aardappels, wortel en ui in kleine stukjes en bak deze aan in de olijfolie
voeg de bouillon en de kastanjes toe en kook het geheel 15 minuten op een laag vuur
Op donderdag 26 februari organiseerde het bestuur van Zuidenwind een Heidag voor haar medewerkers en actieve Zuidenwinders in hotel Rosveld in Nederweert. Voorzitter Guul Smeets trapte af en introduceerde de verschillende sprekers. Aan bod kwamen: project Watt2Watt, de Energiewet 2026 en het leveren van stroom door ‘om | nieuwe energie’ aan energiegemeenschappen.
Theo Ratering en Wil Luijten: Project Watt2Watt
Theo Ratering en Wil Luijten waren in de geschiedenis gedoken en begonnen hun presentatie met het historische feit dat de eerste 150.000 voltlijn (hoogspanningsverbinding) van Nederland in de jaren twintig van de vorige eeuw in Limburg stond. Vervolgens gaven ze een toelichting op het project Watt2Watt, dat een vervolg is op het eerdere project Local4Local. Een van de deelprojecten was ‘Heibloem van het gas af’; inmiddels richt de aandacht zich op ‘Heibloem als energiegemeenschap’.
Het gaat hierbij om het uitlezen van slimme energiemeters in Heibloem. Deze gegevens zijn nodig om beslissingen te kunnen nemen over het delen van energie. Hierbij speelt gelijktijdigheid, de verhouding tussen vraag- en aanbod van duurzame energie, een grote rol. Hoe kun je die verhogen? Is het mogelijk om stroom af te nemen van de windturbines van windpark Neer en die in te zetten voor thuisbatterijen en/of een centrale batterij? “Het is een lang proces. We kijken naar het totaal, vanuit de gemeenschap.” Het dorp Heibloem telt ongeveer 350 huishoudens en inmiddels willen zo’n 120 mensen hun energieverbruik delen via het plaatsen van een p4 meter in hun meterkast. Het doel is dat alle huishoudens meedoen.
Remi Rijs: Energiewet 2026
De tweede spreker was Remi Rijs. Hij is lid van Zuidenwind en lid van de normcommissie ‘Energiegemeenschappen’, die is gestart door het Nederlands Normalisatie Instituut (NEN) op initiatief van Energie Samen en het Ministerie van Klimaat en Groene Groei. Hij ging dieper in op de Energiewet 2026, die het mogelijk maakt om energie te delen via energiegemeenschappen. In chronologische volgorde kwamen de Europese en Nederlandse energiewetgeving voorbij. Beginnend bij de Europese wetgeving van 2019. Hierin wordt voor het eerst gesproken over energiegemeenschappen. Het gaat dan om energiegemeenschappen met een centrale rol voor burgers en duurzame energiegemeenschappen. In Nederland zijn dit vooral energiecoöperaties en hun leden.
In de Energiewet 2026 is geregeld dat een actieve afnemer hernieuwbare energie mag delen. Voor het databeheer zijn in het leven geroepen: het MFF/BASS (marktfaciliteringsplatform) en NORMO als gegevensuitwisselingsentiteit. Het NORMO wil de norm openhouden waaraan een energiegemeenschap moet voldoen. Zij ziet het vooral als haar taak om de wet begrijpelijk te maken voor inwoners van Nederland.
Uit de zaal kwamen meerdere vragen:
moet een energiecoöperatie een energiegemeenschap worden?
ligt het initiatief voor het creëren van een energiegemeenschap bij de gemeente of bij de energiecoöperatie?
hoe zou een norm Zuidenwind kunnen ondersteunen bij het verder professionaliseren?
hoe verhoudt de energiegemeenschap Heibloem zich tot de leden van energiecoöperatie Zuidenwind?
gaat de norm niet alsnog leiden tot een beoordelingsmechanisme?
energiegemeenschappen zijn niet gericht op winst, maar is er ook aandacht voor hoe energiegemeenschappen bijdragen aan verlaging van CO2-uitstoot en andere duurzaamheidsaspecten die we als coöperatie Zuidenwind belangrijk vinden?
Veel van deze vragen spelen ook in de normcommissie en moeten nog nader onderzocht worden.
Joop de Boer: om | nieuwe energie gaat stroom leveren aan energiegemeenschappen
De laatste spreker was Joop de Boer van ‘om | nieuwe energie’. Hij vertelde over een pilot met een kleine burger-energiegemeenschap. In het bijzonder over de facturering. Het plan is burger-energiegemeenschappen verder op te schalen, zodat het vanaf 1 januari 2027 mogelijk wordt voor burgers om energie te delen met anderen via om | nieuwe energie. Volgens Joop de Boer draait het bij energiegemeenschappen om de gelijktijdigheid. Met zonnepanelen is dat ca. 30%, met wind wordt die verhoogd naar 70/80% en met de inzet van batterijen mogelijk naar 90/95%.
Zuidenwind is onlangs de samenwerking aangegaan met het Energiehandelsplatform De Pannenweg. Zuidenwind zet windturbine De Coöperwiek (Neer) in, om de gelijktijdigheid van stroom op het bedrijventerrein De Pannenweg in Nederweert te verhogen.
Drie leden vertellen over hun ervaringen. Ze zijn alle drie technisch niet kundig op het gebied van stekkerbatterijen. Met een beetje hulp en geduld is het ze gelukt om de batterij te installeren.
De heren zijn zeer te spreken over de opzet van de actie. Denk aan de keuzehulp op Mijn Zuidenwind en in het bijzonder de financiële bijdrage van Zuidenwind. “Als lid heb je nu echt profijt. De terugverdientijd van de batterij is hierdoor heel gunstig. Het helpt je over de drempel .”
Peter Janssen – bij aansluiten thuisbatterij komt best wat kijken
Peter Janssen, woonachtig in Egchel, kan op een heldere dag zo’n achttien windmolens vanuit zijn woning zien. Hij heeft er geen moeite mee. “Ze zijn niet zo erg als een drukke autoweg voor je huis.” Hij vindt het belangrijk om zelf elektriciteit op te wekken, zoveel mogelijk zelf te gebruiken en de aarde niet onnodig te vervuilen. Drie weken geleden kocht hij de stekkerbatterij Marstek Venus A. Een accu met bedieningspaneel en twee uitbreidingen. Een week later werd de batterij thuis bij hem afgeleverd.
“Het fysieke installeren was geen probleem. Ook het downloaden van de app en aansluiting op wifi gingen goed. Alleen de installatie van de p1-meter viel tegen. Ik kreeg de p1-meter in eerste instantie niet aan de praat. De handleiding en instructiefilmpjes boden geen uitkomst. Je ziet van alles op het scherm, zo veel mogelijkheden en termen die je niet begrijpt. Ook kon ik de nodige informatie niet terugvinden in de handleiding. Dagen later merkte ik dat onze zonnepanelen nog stroom terugleverden op het net, in plaats van naar de batterijen.”
Na googelen ontdekte Peter hoe hij de CT-melding op het scherm toch op groen kon krijgen. Nu kijkt hij iedere dag op de app en ziet rond 9.00 uur dat de batterijen laden. Rond 14.00 uur geeft de batterij aan dat die vol is en na 19.00 uur wordt er stroom uit de batterij getrokken. Peter Janssen adviseert: “Er komt best wat bij kijken om de thuisbatterij te installeren. Heb je er geen verstand van, zoek hulp.”
Wil Luijten – batterij met vaste aansluiting
Wil Luijten is betrokken bij een deelproject van Watt2Watt in Heibloem. Zuidenwind neemt deelt aan dit driejarig project dat gericht is op het creëren van een energiegemeenschap. Wil heeft zo’n 40 zonnepanelen op z’n dak liggen. Met het oog op het einde van de salderingsregeling wil hij de overtollige opgewekte stroom zoveel mogelijk zelf gebruiken. Vier weken geleden kocht hij drie batterijen, merk Marstek E. “Ik heb ervoor gekozen om deze batterijen te gebruiken als vaste batterij met een hoger vermogen (1.200 Watt). Dit doe ik met het oog op een warmtepomp in de toekomst.” Standaard is het vermogen van een stekkerbatterij 800 Watt. Het extra vermogen (1.200 Watt) zorgt ervoor dat er meer stroom van en naar het huis kan worden geleverd. Dat vereist dan wel een gediplomeerde installateur die de batterij veilig aansluit in de meterkast op een eigen groep.
Wil haalde samen met een kennis de batterij op bij de leverancier Off Grid Supply in Eindhoven. Echter, toen ze bij het bedrijf aankwamen, bleek dat de batterijen van zijn kennis nog niet binnen waren door een vertraging. Desondanks is Wil zeer te spreken over Off Grid Supply. “Als tegemoetkoming beloofde de leverancier niet alleen de batterijen van mijn kennis, maar ook die van mij gratis thuis te bezorgen. En dat gebeurde nog dezelfde dag.” Wil is van plan om zijn batterijen in het kantoor naast de meterkast te plaatsen. Hij wacht nog op de installateur om ze veilig aan te laten sluiten in de meterkast.
Wil raadt iedereen aan deel te nemen aan de actie. “Door de korting via Off-Grid Supply en de bijdrage van Zuidenwind wordt de terugverdientijd bijzonder kort. Zeker als je zonnepanelen hebt.”
Thieu Heijltjes – Zuidenwind doet echt iets terug voor haar leden
Thieu Heijltjes is de kartrekker van de werkgroep Thuisbatterij. Hij is gepensioneerd huisarts en zet zich op allerlei fronten in, waaronder Zuidenwind. “Ik heb altijd met mensen samengewerkt en ben geïnteresseerd in techniek en duurzaamheid.” Op het dak van z’n huis liggen zonnepanelen en op de oprit staat een plug-in hybride auto. Tijdens een gesprek met de leverancier van de zonnepanelen werd Thieu getriggerd door thuisbatterijen. “We hebben veel opgewekte stroom over. Thuisbatterijen kunnen helpen om de gelijktijdigheid (afstemming productie en gebruik van duurzame energie) te optimaliseren.” In april 2025 stelde Thieu de vraag aan Zuidenwind of de coöperatie iets wilde doen met thuisbatterijen. Hierop werd hij gevraagd om kartrekker te worden van de werkgroep Thuisbatterij. Voor hem ging een hele nieuwe wereld open.
Om te ondervinden hoe de batterij werkte, kocht hij er zelf twee. “Ik ben dus zelf gaan experimenteren. Het is niet moeilijk om de thuisbatterij te installeren, maar je moet wel een aantal stappen volgen. Sla je er één over dan werkt het niet meer.” Inmiddels zijn er al meerdere leden bij hem langs geweest voor hulp bij het installeren of om te kijken hoe alles werkt. “De meesten hebben problemen met het installeren van de p1-meter. Het gaat om kleine foutjes. Zo moet je weten dat je bij de term ‘wijzen’ (kromme vertaling uit het Chinees: manieren waarop de batterij dient te werken) de optie ‘zelfconsumptie’ moet kiezen.” In de werkgroep waren acht testers. Deze testers zetten zich nu in voor mensen die echt vastlopen bij het installeren. ”Zijn advies: “Ga vooral kijken bij iemand met een batterij. Kom je er niet uit, maak een foto en mail die naar ons.” Verder is hij zeer positief over de financiële bijdrage van Zuidenwind. “Op deze manier doet Zuidenwind echt iets terug voor haar leden.”
Wil je een windturbine weleens van binnen zien? Elke derde zaterdag van de maand, van april tot en met oktober, is windturbine De Coöperwiek in Neer geopend voor publiek van 10.00-13.00 uur. De toegang is gratis. Aanmelden van tevoren is niet nodig.
Je kunt de molen van binnen bekijken vanaf de begane grond. Molengidsen leggen de techniek en werking van de windturbine uit. Zo zet de wind de wieken in beweging en een grote dynamo wekt duurzame energie op. Op verzoek geven gecertificeerde molenaars een demonstratie over hoe je de turbine kunt beklimmen. Met onze virtual reality (vr) bril beleef je hoe het is om boven op de molen te staan en te genieten van een weids uitzicht.
Locatie
De Coöperwiek is gelegen aan de Boerderijweg 6 in Neer. Bij de boerderij is rechts een openstaande poort. Hier kun je met de auto of fiets inrijden. Parkeren kan bij de windturbine. Het terrein rondom de molen is ook toegankelijk voor mensen die slecht ter been zijn.
Op één turbine van Windpark Ospeldijk testen we momenteel het DarkSky-systeem. Dit systeem zorgt ervoor dat ‘s avonds de rode verlichting op de molens uitgaat.
De turbines hebben boven in een lamp die overdag wit licht en ’s nachts rood licht rondom uitstraalt. Omwonenden ervaren de verlichting vaak als hinderlijk. Het nieuwe systeem schakelt de verlichting ’s nachts uit wanneer er geen luchtvaartuigen in de buurt van het windpark vliegen. Zodra de vliegtuigen weer op veilige afstand vliegen, schakelt de nachtverlichting zich vanzelf weer uit.
Zo draagt Zuidenwind bij aan het zoveel mogelijk beperken van de overlast van windturbines voor de omwonenden.
Regelmatig zie je de nieuwe elektrische bus van de stichting Kinderopvang Meijel rijden door de dorpskernen Helenaveen, Grashoek, Heibloem, Neerkant en Meijel. De bus brengt de kinderen naar de peuteropvang in Heibloem, de buitenschoolse opvang (BSO) in Meijel of naar het zwembad in Beringe. Dankzij de bijdrage van de Omgevingsfondsen Heibloem en Ospeldijk kon de stichting deze duurzame bus aanschaffen.
Dagelijks vervoert de stichting Kinderopvang Meijel (SKM) tussen de vijftig en zestig kinderen met twee bussen, waarvan er nu dus één elektrisch is. “Met deze nieuwe bus zetten we een stap richting een duurzame toekomst. Iets wat we belangrijk vinden en de kinderen willen meegeven”, zegt directrice Iduna Verstappen van SKM. De stichting is onderdeel van Kindcentrum Meijel, waarvan het gebouw sinds kort helemaal gasloos is.
Busvervoer in meerdere kernen
SKM verzorgt al langere tijd het busvervoer van de kinderen. In het begin reed de bus enkel naar Neerkant om daar de kinderen op te halen voor de buitenschoolse opvang. Door de jaren heen kwamen daar meerdere dorpskernen. In Heibloem rijden de bussen ook in de ochtend naar school. Ouders brengen hun kind(eren) dan naar de voorschoolse opvang in Meijel en SKM zorgt dat de peuters en basisschoolleerlingen om 8.30 uur terug zijn bij de peutergroep en basisschoolklassen in Heibloem. “Hiermee helpen we de basisschool van Heibloem open te houden.
Met de bus naar zwemles Iduna Verstappen: “Dankzij het busvervoer kunnen ouders blijven werken. Het heeft ook een positief effect op de leefbaarheid in de kernen”. Verder is het zo dat de bussen worden ingezet voor uitjes en zwemlessen in Beringe. “Wij vinden het als stichting belangrijk dat elk kind leert zwemmen. Daarom is er voor de enkelingen in Meijel, waarvoor dat financieel of qua vervoer onmogelijk is, een samenwerking met Stichting Leergeld. Zij betalen dan de zwemles en wij verzorgen het vervoer.”
Ouders ontzorgen
In onze hectische maatschappij is het lastig om werk en privé in balans te houden. Voor moeder Yvet Verhoeven, wonend in Heibloem, is het busvervoer van SKM het meest ideale scenario. “Het geeft rust, omdat ik weet dat alles goed is geregeld. Na school gaan mijn twee kinderen met de bus naar de opvang en zwemles. Het zorgt voor meer efficiëntie en geeft mij als werkende moeder meer mogelijkheden die ik eerder niet had. Daarnaast vergroot het de wereld van mijn kinderen. Naast de sociale cohesie van een klein dorp komen ze nu ook met allerlei andere kinderen in aanraking.”
Mee met de tijd
Wanneer de bus bij de basisschool wegrijdt, hebben de jonge passagiers het prima naar hun zin. Het voelt als een uitje. Om de beurt mogen ze voorin naast de chauffeur zitten en de knoppen van de muziekinstallatie bedienen. “Dat is een geliefde plek”, lacht Robert ter Voert. Hij is ouder van twee kinderen. “De jongste gaat met de bus naar de opvang en de oudste naar de zwemles in Beringe. “Ik zou niet weten hoe we het als gezin anders zouden moeten regelen.” Dat het nu een elektrische bus is, vindt hij alleen maar goed. “Mooi dat SKM met haar tijd meegaat en niet in vervuilende bussen blijft rijden.”
Bijdragen Omgevingsfondsen Zuidenwind
Iduna Verstappen woont dicht bij de windturbines van windpark Ospeldijk en wist van het bestaan van het Omgevingsfondsen van Zuidenwind. Een deel van de opbrengsten van de windturbines gaat naar deze fondsen, dat daarmee lokale leefbaarheidsprojecten ondersteunt. “Onze buurt Platveld heeft een bijdrage gekregen voor het ophangen van een AED. SKM heeft eerder een bijdrage ontvangen voor het realiseren van een dierenweide bij de opvang. We zijn blij dat de Omgevingsfondsen Ospeldijk en Heibloem de aanschaf van de elektrische bus mogelijk maakten.”
De rechtbank Limburg heeft op 10 maart 2026 bepaald dat de vier windmolens in Ospeldijk mogen blijven staan. Hoewel het besluit van de gemeente Nederweert over de vergunningen niet goed was gemotiveerd, blijft de uitkomst uiteindelijk hetzelfde: de eerder verleende omgevingsvergunningen worden niet ingetrokken. (bron: Nederweert24)
Op dinsdagavond 7 april 2026 vond een bijeenkomst voor onze molenaars en molengidsen plaats in Café-restaurant De Kleine Winst in Nederweert. Onder het genot van een hapje en een drankje kwamen diverse onderwerpen aan bod.
Zo werd vooruitgekeken naar het jaarprogramma, met specifieke aandacht voor de openstellingen op de derde zaterdag van de maand en de bijbehorende personeelsindeling.
Daarnaast werd het nieuwe handboek voor molenaars en molengidsen toegelicht. Dit handboek bevat alle benodigde informatie om bezoekers veilig en goed geïnformeerd rond te leiden, inclusief het begeleiden van bezoekers in de turbine.
Ook kwamen diverse technische ontwikkelingen aan bod, waaronder het ADLS-systeem en de afdichtingen rondom de torens. Het ADLS-systeem werd toegelicht: hoe het werkt en waarom hiervoor gekozen is.
Marcel van Essen (werkgroep Onderhoud) ging dieper in op veiligheidsaspecten, met name rondom het gebruik van liften in de turbines en de bijbehorende testen. Daarbij werd nogmaals benadrukt hoe belangrijk het is om hier zorgvuldig en consistent mee om te gaan. Besloten is om hiervoor een extra praktijksessie te organiseren voor alle molenaars.
Theo Ratering (werkgroep Projecten) nam de aanwezigen mee in de toekomstplannen van Zuidenwind, waaronder ontwikkelingen op het gebied van waterstof en energieopslag in batterijen. Zoals altijd gebeurde dit op zijn kenmerkende, enthousiaste manier. Het was een mooie avond met veel betrokkenheid en energie om er weer een sterk jaar van te maken.
